morning 24012005
Tôi là của người già và người trẻ, của kẻ dại như người khôn,
Không quan tâm đến người khác, luôn quan tâm đến người khác,
Vừa là mẹ vừa là cha, vừa trẻ con vừa người lớn,
Người mang đầy chất thô lỗ và cũng mang đầy chất thanh cao.
Tôi là của một dân tộc gồm nhiều dân tộc, nhỏ nhất cũng vậy thôi,
lớn nhất cũng vậy thôi,
Vừa là dân miền Nam, vừa là dân miền Bắc, tôi sống bên sông Hồng
làm một nhà trồng trọt an nhàn và hiếu khách,
Tôi là một người Việt Nam cứng đầu sẵn sàng làm mọi nghề, tay chân
thuộc loại dẻo dai nhất và rắn chắc nhất trên Trái Đất,
Một người
……
Muốn sao đi nữa, con người ta là cái gì ? tôi là cái gì ? anh là
cái gì ?
Tất cả những gì tôi chấm làm của tôi, anh sẽ đem xếp cùng những
cái của anh,
Bằng không, nghe tôi chỉ mất thì giờ vô ích.
Tôi không kêu rên lời cả thế giới kêu rên,
Rằng năm tháng là hư vô và trái đất toàn bùn lầy rác rưởi.
Hãy xếp van cầu khẩn vào cùng với thuốc thang cho người tàn phế,
bao công thức ném hết vào kho,
Tôi đội mũ theo sở thích của tôi, dù trong nhà hay ngoài phố.
Việc gì tôi phải cầu nguyện ? Việc gì tôi phải tôn thờ và khúm núm
?
Tôi đã xem xét các địa tầng, phân tích chân tơ kẽ tóc, hỏi các nhà
bác học va suy tính kỹ càng rồi. Tôi không thấy thứ mỡ nào ngon hơn thứ mỡ bọc
thân tôi.
Tôi thấy trong tất thảy mọi người, không hơn ai cũng chẳng kém ai
dù chỉ là hạt thóc,
Và điều hay dở tôi nói về tôi là nói tất cả mọi người.
Tôi biết tôi vững vàng khoẻ mạnh,
Muôn loài trong vũ trụ không ngừng chảy về hội tụ nơi tôi,
Mọi thứ trên đời được viết cho tôi và tôi phải tìm ra nghĩa.
Tôi biết tôi bất tử,
Tôi biết quỹ đạo của tôi không compa người thợ mộc nào có thể vạch
ra,
Tôi biết tôi tôi sẽ không qua đi như vòng lửa ban đêm trẻ nhỏ huơ
bằng than củi.
Tôi biết tôi đường hoàng lẫm liệt,
Tôi không quấy rầy tâm trí bắt nó tự biện minh hay phải làm cho
thiên hạ hiểu mình,
Tôi biết rõ các định luật nguyên sơ không bao giờ biện bạch,
(Tôi tính rốt cuộc tôi chẳng vênh vác gì hơn cái nivô đánh nền
ngôi nhà ở của tôi).
Người tôi sao, tôi sống vậy, thế đủ rồi,
Dù không ai hiểu trên đời, tôi lấy làm mãn nguyện,
Dù tất thảy mọi người đều hiểu, tôi lấy làm mãn nguyện.
Một thế giới hiểu tôi, to lớn vô cùng, đó là bản thân tôi,
Dù tôi đạt tới đích của tôi hom nay hay phải ức triệu năm nữa,
Tôi có thể vui mừng đón nhận thành công tắp lự, hoặc có thể vui
mừng ngang vậy để chờ.
Bệ đứng của tôi mộng đục sâu vào đá hoa cương,
Ha hả tôi cười trước điều anh gọi là huỷ diệt,
Và tôi hiểu sự mênh mông vô tận của thời gian.
Tôi là nhà thơ của thể xác và nhà thơ của Linh hồn,
Nhưng vui thú trên trời đều thuộc về tôi cũng như khổ hình địa
ngục
When I was a little boy every body all said that I have to learn
English. I asked them why. They said If I am very well at English I will
success in the future and can earn a lot of money. Till now English never
brings me any money. But to day I like learning English verymuch. The reason is
very simple, my teacher is very very beautiful.
Không biết ngày tháng nào 2005
Tôi leo lên cỗ xe cùng đi luôn thể
Dù đi tận nơi đâu, quay trước quay sau, tôi vẫn là người vuốt ve
sự sống,
Tôi nghiêng mình trên những xó xỉnh quạnh hiu nhỏ bé, chẳng quên
vật, chẳng quên người,
Tôi hấp thụ mọi thứ cho tôi, cho bài ca đang viết.
Hỡi chú bò lục cục ách xe, loảng xoảng dây xích hay đang dừng chân
bóng lá, các chú nói gì trong ánh mắt?
Ta tưởng chừng như điều đó còn hơn mọi ấn phẩm ta học trong đời.
Tôi lang thang đi suốt một ngày, bước
chân làm vợ chồng chú vịt trời hốt hoảng,
Cả hai vụt bay lên và chầm chậm lượn
vòng.
Tôi tin ở những ý đồ mọc cánh,
Và thừa nhận các màu đỏ, trắng, vàng
đang nô giỡn trong tôi,
Và coi màu xanh, màu tím cùng chiếc mào
chim hình vương miện như có ai chủ tâm sắp đặt,
Và sẽ không gọi chú rùa là hèn hạ, khi
rùa không thể khác loài rùa,
Và tôi nghe chú sẻ rừng hót thấy êm tai,
mặc dầu chú không học nhạc,
Và nhìn thím ngựa nâu, tôi xấu hổ vì
mình ngu ngốc và bệnh ngu ngốc của tôi khỏi tức thì.
Chú ngỗng trời dẫn đàn bay trong đêm
mát,
Chú kêu "cà kíu", tiếng vang
xuống bên tôi như tiếng chào mời,
Kẻ vô tình có thể cho vô nghĩa, nhưng
tôi nghe chăm chú,
Tìm ra mục đích tiếng kêu trên thăm thẳm
cao đang chuyển dịch dần thời tiết về tiết trời đông.
Con hươu móng nhọn rừng phương Bắc, con
mèo trên bậu cửa, con chim bạc má, con chó ngoài đồng cỏ,
Đàn lợn con lẵng nhẵng theo lợn mẹ, và
mẹ ủn ỉn kêu khi con bâu vào nhay vú,
Bầy gà tây tí tẹo cùng mẹ gà xoè nửa
cánh ủ con,
Tôi nhận ra trong chúng, trong tôi tự
nghìn xưa cùng một luật sinh tồn.
Chân tôi nén đất vọt lên trăm nghìn trìu
mến,
Nhưng tôi tự trách tôi không diễn đạt
được lên lời.
Tôi phải lòng những gì mọc lên ngoài
trời rộng,
Những người sống giữa bầy gia súc, hoặc
nếm vị rừng, nếm vị đại dương,
Những người xây dựng, lái tàu, những
người sử dụng búa rìu, những người diều khiển ngựa,
Tôi có thể ăn ngủ liên miên hết tuần này
sang tuần khác với họ.
Trên đời này, bình thường nhất, rẻ rúng
nhất, gần gụi nhất, dễ dàng nhất là tôi.
Tôi đánh bạc với rủi may, tiêu xài nhằm
những món lời đồ sộ,
Tự trang điểm để trao thân chô người đầu tiên đến đón tôi đi,
Chẳng đòi hỏi trời cao xuống làm những
điều tôi mong muốn,
Gieo rắc khắp nơi thừa mứa không ngừng.
....
Biển ơi ! Ta cũng trao ta cho em, ta
đoán được điều em muốn nói,
Từ bờ cát, ta ngắm nhìn em uốn muôn vàn
ngón tay vẫy gọi,
Ta tin rằng em chẳng chịu về nếu chưa
được chạm người ta,
Chúng mình phải đi dạo một vòng, ta cởi áo quần, em hãy cuốn ngay
ta khỏi tầm nhìn mặt đất.
Hãy gối đầu ta lên cánh tay mềm, hãy ru
ta trên võng sóng đung đưa,
Hãy té lên ta làn nước yêu thương để ta
có thể trả lại em như thế.
Biển của lớp sóng ào ào trải rộng,
Biển thở ầm ầm quằn quại mênh mông,
Biển của muối ta ăn mặn mà cuộc sống và
của những nấm mồ không xẻng đào nhưng luôn mở sẵn,
Biển gào lên và dềnh lên bão táp, biển
tính tình biến động khó chiều,
Ta với em là một, ta là của một giai
đoạn tách riêng và của muôn nghìn giai đoạn.
Tôi tham gia triều xuống triều lên, tôi
ngợi ca căm thù và hoà giải,
Tôi ngợi ca những bạn tìmh cùng những ai
đêm ngủ gối tay nhau.
Tôi là người chứng thực tình thương,
(Chẳng nhẽ đem liệt kê đồ đạc trong nhà
mà lại bỏ qua chính cái nhà mang chúng)
Tôi không chỉ là nhà thơ của điều thiện
thôi đâu, tôi cũng không chối từ làm nhà thơ điều ác.
Nói dóc về đức hạnh và thói hư tật xấu
nghĩa là gì ?
Điều ác thúc đẩy tôi và sửa điều ác cũng
thúc đẩy tôi, tôi thờ ơ không ý kiến,
Dáng tôi đi không phải dáng vẻ bới móc
lỗi lầm hay bác bỏ,
Tôi tưới rễ cho tất cả những gì đã mọc
thành cây.
Hay anh sợ sinh đẻ liên miên sẽ gây lao
hạch ?
Hoặc giả anh cho phải hoàn thiện và
chỉnh lý những luật trời ?
Tôi thấy phía bên này có một quả cân,
phía đối lập bên kia cũng một quả cân,
Một học thuyết mềm dẻo cũng giúp đỡ vững
vàng như một học thuyết cố định.
Ta tư duy và hành động hôm nay chính là
tự thức tỉnh và sớm bước lên đường.
Giây phút này đây đến với tôi vượt qua
triệu triệu năm quá khứ,
Không gì hay hơn nó, không lúc nào hơn
lúc bây giờ.
Những ai đó ngày xưa ăn ở tốt hay ngày
nay ăn ở tốt đều chẳng phải lạ kì,
Điều kỳ lạ là làm sao có thể có một kẻ
thấp hèn hay một người vô đạo.
23
Các thời đại không ngừng phát triển từ
chương,
Và từ của tôi, một từ hiện đại, từ Quần
chúng.
Một từ của lòng tin không bao giờ lùi
bước,
Dù ở đây hay sau này cũng vậy, tôi tuyệt
đối chấp nhận thời gian.
Chỉ có thời gian là không vết rạn, chỉ
có thời gian hoàn thành và bổ sung tất cả,
Chỉ có sự diệu kỳ huyền bí dễ đánh lạc
đường kia bổ sung tất cả.
Tôi chấp nhận thực tại và không cả gan
nghi ngờ thực tại,
Chủ nghĩa duy vật từ đầu đến cuối thấm
nhuần.
Hoan hô khoa học thực nghiệm ! Sự chứng
minh chính xác muôn năm !
Hãy đi kiến hoa thiên thảo, lá bách
dương và cành li-la thành một bó,
Đây nhà từ điển học, đây nhà hoá học,
nhà học giả này làm nên một ngữ pháp từ những khung chữ tượng hình Ai Cập cổ
xưa,
Những nhà hàng hải này đã đưa tàu qua
những biển hiểm chưa ai dò biết.
Này nhà địa chất, này là người cầm dao giải
phẫu, này nhà toán học.
Những vinh quang cao nhất mãi mãi thuộc
các người,
Những việc các người làm thật là hữu
ích, tuy nhiên đó vẫn chưa phải là nơi cư trú của tôi,
Nhưng nhờ chúng tôi bước vào một địa vực
thuộc miền tôi cư trú.
Từ ngữ của tôi ít gợi lại những đặc tính
người đời đã nói,
Chúng gợi lại nhiều hơn cuộc sống không
ai nói đến, gợi lại tự do và giải phóng con người,
Và chúng xem khinh những kẻ trung dung,
phường quan hoạn, và chúng ưu đãi những người đàn ông đàn bà trang bị đủ đầy,
Và chúng đánh tiếng cồng nổi loạn, chúng
dừng lại cùng những người bôn tẩu và những người âm mưu lật đổ.
24
Walt Withman, một vũ trụ, con của đảo
Mahattan,
Ngỗ ngược, đẫy đà, yêu khoái lạc, ăn
nhậu và sinh con đẻ cái,
Không đa sầu đa cảm, không đứng trên kẻ
khác dù đàn ông hay đàn bà, không tách khỏi mọi người,
Chẳng nhũn nhặn cũng chẳng không nhũn
nhặn.
Hãy tháo khoá ra khỏi cửa !
Hãy tháo khoá ra khỏi khung !
Bất cứ ai hạ thấp một con người là hạ
thấp tôi,
Và việc làm lời nói bất kỳ, rốt cuộc dội
vào tôi hết.
Qua tôi cuồn cuộn khí thiêng trời đất,
qua tôi dòng điện chạy và kim đồng hồ đo.
Tôi nói lên khẩu lệnh cổ sơ, tôi nổi
hiệu nền dân chủ,
Lạy chúa ! Tôi sẽ không nhận chứng một
thứ gì mà mọi người không có trong điều kiện tương đương.
Qua tôi rất nhiều tiếng nói từ lâu câm
lặng,
Tiếng nói của từ lâu câm lặng,
9.25 am 24112005
|
Walt Whitman - In Cabin’d Ships at Sea. |
1IN cabin’d ships, at sea, The boundless blue on every side expanding, With whistling winds and music of the waves—the large imperious waves—In such, Or some lone bark, buoy’d on the dense marine, Where, joyous, full of faith, spreading white sails,She cleaves the ether, mid the sparkle and the foam of day, or under many a star at night, By sailors young and old, haply will I, a reminiscence of the land, be read, In full rapport at last. 2Here are our thoughts—voyagers’ thoughts, Here not the land, firm land, alone appears, may then by them be said;The sky o’erarches here—we feel the undulating deck beneath our feet, We feel the long pulsation—ebb and flow of endless motion; The tones of unseen mystery—the vague and vast suggestions of the briny world—the liquid-flowing syllables, The perfume, the faint creaking of the cordage, the melancholy rhythm, The boundless vista, and the horizon far and dim, are all here,And this is Ocean’s poem. 3Then falter not, O book! fulfil your destiny! You, not a reminiscence of the land alone, You too, as a lone bark, cleaving the ether—purpos’d I know not whither—yet ever full of faith,Consort to every ship that sails—sail you! Bear forth to them, folded, my love—(Dear mariners! for you I fold it here, in every leaf;) Speed on, my Book! spread your white sails, my little bark, athwart the imperious waves! Chant on—sail on—bear o’er the boundless blue, from me, to every shore, This song for mariners and all their ships.
|
Rong thuyền dạo
chơi với biển khơi
Trên cabin con tàu giữa biển khơi
Màu xanh chân trời bốn phía tôi
Gió huýt sáo nô đùa cùng nhạc sóng, dồn
dập vỗ về
Biến la hét, khổ thân chiếc phao cứu hộ
Nơi đó, vui mừng, chân thực tuyệt vời,
cánh buồm trắng
Nàng Biển rẽ tóc, toàn thân sủi bọt ,
dưới muôn ngàn ánh sao đêm
Tôi hạnh phúc cùng đoàn thủy thủ trẻ
già, cùng ôn chuyện cố hương
Sự hòa hợp tuyệt vời, Ôi …
2.
0411205 09.10 am
Người kéo thuyền gò lưng trên con đường
thăm thẳm, người kế toán tính sổ trên bàn, người thợ giày vuốt sáp ong đoạn
chỉ,
Người nhạc trưởng đánh nhịp cho dàn nhạc
và các nhạc công răm rắp vâng theo
Em bé đến nhà thờ rửa tội, người cải
giáo tuyên bố lòng tin vừa đổi mới
Những con thuyền đua tỏa bên vịnh, cuộc
đua bắt đầu (Những cánh buồm sao mà trắng mong manh )
Người chăn bò cất cao tiếng hát gọi
những con đang trốn khỏi đàn
Người bán rong mồ hôi nhễ nhại, hòm hàng
đè trĩu trên lưng (người mua cò kè bớt từng đồng xu lẻ )
Cô dâu giở bộ quần áo trắng, chiếc kim
phút nhích từng tí trên mặt đồng hồ
Người ăn thuốc phiện nằm dài, đầu ngay
như khúc gỗ
Người con gái giang hồ say khướt kéo lê
tấm khăn choàng, mũ lắc lư trên cổ mụn sần sùi
Đám đông cười ồ nghe ả chửi thề tục tĩu,
cánh đàn ông chế giễu và nháy mắt nhìn nhau
(Tội thân cô gái ! Nghe cô chửi thề, ta
không cười, cũng không chế giễu;)
Vị Tổng thống họp hội đồng nội các, các
bộ trưởng tai to mặt lớn ngồi quanh
Trên phố chợ ba bà đường hoàng khoác tay
nhau thân mật
Đoàn thủy thủ đánh cá xếp cá hồng ngồn
ngộn từng lớp trong khoang
Người dân Midủi vượt qua những đồng
băng, đi bán hàng gia súc
Người bán vé tàu lắc túi tiền xủng xoảng
làm hiệu cho hành khách
Thợ lát sàn đặt ván, thợ lợp nhà đặt tôn
lên mái, thợ nề ơi ới gọi vôi
Đám phu hồ thùng vác trên vai tiến theo
hàng một
Bốn mùa nối tiếp nhau cơ man nào là
người tập hợp thành một đám đông không bút nào tả xiết, đó là ngày Mùng Tư
Tháng Bảy (loạt loạt đại bác và sung trường rền vang nghe mới vui sao!)
Bốn mùa nối tiếp nhau, người cày ruộng
đi cày, người cắt cỏ ra đồng cắt cỏ, và thóc mùa đông rụng đầy mặt đất
Xa tít miền biển hồ, người câu cá măng
chờ đợi, mắt đăm đăm nhìn chiếc hố đào trên mặt nước đóng băng
Những cội cây tua tủa quanh rừng, người
khai hoang vung rìu ra sức bổ
Những người chở đò lúc hoàng hôn cột
thuyền bên gốc dương hay gốc dẻ
Những người săn chồn đi khắp các nẻo
song Hồng, sông Tênỡi và sông Acânxo,
Những cây đuốc sang trưng trong đêm dài
phủ trên
Tsatahút hay Antamaho,
Những lão trượng ngồi ăn tối bên bàn
cùng cháu, con, chắt, chút, chít
Giữa bốn bức tường gạch mộc, dưới vải
lều, phường săn phường bẫy nghỉ ngơi sau một ngày vất vả,
Đô thị ngủ và làng quê cũng ngủ
Người sống ngủ phần người sống, người
chết ngủ phần người chết
Người chồng già ngủ bên cạnh vợ và người
chồng trẻ cũng ngủ bên cạnh vợ;
Và tất cả họ qui tụ nơi tôi, và tôi tỏa
về nơi họ
Và tất nhiên phải thế, tôi ít nhiều mang
họ trong tôi,
Và tất cả những người này tôi dệt thành
bài hát chính tôi
10.41 am 04112005
36
Trời khuya bao la tịch mịch
Hai chiếc vỏ tàu lù lù nằm trên ngực
bóng đêm
Tàu ta vỡ chìm dần, quân ta chuẩn bị kéo
sang tàu vừa chiếm
Phía lái, thuyền trưởng đứng trên cầu
thượng lạnh lung ra lệnh, mặt trắng bệch như chiếc khăn bong
Gần bên ông, xác chú bé phục vụ các
phòng sĩ quan nằm sóng sượt
Một thủy thủ lão thành phơi khuôn mặt
chết, tóc bạc để dài, ria uốn công phu
Người mặc sức dập, lửa vẫn leo lét trên
các cột buồm và bên dưới
Hai ba sĩ quan còn đủ sức kham công
việc, nói những giọng khàn khan
Những xác người chất đống và những xác
người nằm một mình không còn hình thù, thịt vụn bám vào những trục buồm và
những cột buồm,
Thừng chão đứt tung, đồ đạc trên tàu đu
đưa, sóng vỗ thành tàu nhè nhẹ
Trơ trơ mấy nòng đại bác đen xì, nhưng
bao thuóc sung khét lẹt ngổn ngang
Dăm ngôi sao lớn trên đầu chiếu im lìm
tang tóc,
Gió biển hây hây, và đồng ruộng ven bờ
bốc hương, những bức thư người chết trối trăng người sống sót
Nhà phẫu thuật xoàn xoạt tay dao, ken
két lưỡi cưa
Tiếng thở khò khè, tiếng lục cục, tiếng
máu tuôn như suối, tiếng thét ngắn ngủi man rợ và tiếng rên dài đơn điệu yếu
dần
Thế đó, toàn những điều không sao lấy
lại
37
Này, mấy anh đồ tể đứng gác đàng kia !
Hãy sẵn sàng vũ khí!
Người ta ùn ùn kéo qua cửa vừa chiếm
được !
Hồn vía tôi bị cướp mất rồi !
Tôi hiện thân
09.34 pm 06122005
mọi kiếp khổ đau hay bị đặt ngoài vòng
pháp luật
Tôi nhìn thấy tôi chung hình hài với một
người khác trong tù
Và cảm thấy nỗi đau buồn lạnh vô tận
Người cai tù vác sung đứng canh là đứng
canh tôi
Chính là tôi sang sang được dẫn ra ngoài
và tối tối bị lùa về khóa chặt
Không một người nổi loạn nào lại còng tay
đưa dến nhà giam mà không có tôi chung còng đi cạnh,
(Tôi không phải kẻ vui tếu kia, mà là kẻ
bước đi lặng lẽ đôi môi run bật mặn mồ hôi.)
Không một thiếu niên nào bị bắt vì ăn
cắp mà không có tôi cùng ra tòa chịu xử và tuyên án
Không một người nào bị bệnh tả nằm thở
hắt ra mà không có tôi nằm kề cùng thở hắt ra
Mặt tôi xám xịt màu tro, những đường gân
nổi cục, người người thấy tôi đều xa lánh.
Những kẻ ăn mày cũng nhập vào tôi và tôi
nhập vào người họ
Tôi chìa mũ, tôi ngồi cúi đầu xấu hổ,
tôi ăn xin.
Đủ rồi! Đủ rồi! Đủ rồi!
Tôi choáng váng cả người. Các anh hãy
đứng lùi ra!
Cho tôi chút ít thì giờ để tôi xa hẳn
cái đầu nhức nhối của tôi, những giấc ngủ thiu thiu, những mộng mơ, những lúc
há miệng vì them thuồng hay mệt mỏi
Tôi phát hiện ra mình suýt phạm một lầm
lỗi tầm thường
Mong sao tôi quên được những lời chế
giễu và những lời chửi rủa!
Mong sao tôi quên được những hàng nước
mắt đầm điàn, và những đòn dùi cui, đòn búa!
Mong sao tôi có thể tách ra nhìn bản
thân tôi bị đóng đinh câu rút và đầu rớm máu đội vòng gai!
Lúc này đây tôi vẫn nhớ,
Tôi đang lấy lại phần người tôi còn để
phía sau
Ngôi mộ đá nhân lên những gì người ta kí
thác, mà ngôi mộ nào thì cũng vậy,
Những xác chết ngồi nhỏm dậu, ngững vết
thương lên da non, những dây chằng buột khỏi người tôi.
Với sức mạnh tột cùng tôi nhập bòn đi
lên, làm một thành viên trong đám rước bình thường vô tận
Chúng tôi đi giữa đất liền, đi ngoài bờ
biển và vượt mọi biên thùy,
Tung giao liêm hỏa tốc đi toàn trái đất,
Những bong hoa chúng tôi mang trên mũ
phải hàng nghìn năm mời mọc được thành hoa
Hỡi các học trò, ta chào tất cả! Hãy lại
gần đây!
Hãy tiếp tục ghi! Hãy tiếp tục hỏi!
39
Con người man dại thân ái chan hòa ấy là
ai?
Anh chờ đón văn minh hay đã vượt văn
minh và làm chủ nó?
Có
Thế giới này tôi
đã đi nghìn dặm
Có thể còn nhiều
hơn cơ
Nhưng bắp cải có
.. râu, ria mép
Quả thật tôi
chưa thấy bao giờ
13122005 11.30 am
Bạn tính một nghìn mẫu nhiều ư? Bạn tính
cả trái đất này nhiều ư?
Bạn học đọc lâu lắm rồi có phải không?
Và rất đỗi tự hào thấu nghĩa những bài
thơ?
Hãy dừng lại với tôi ngày nay và đêm nay
và bạn sẽ nắm những bài thơ đến tận gốc tận nguồn,
Bạn sẽ nắm sự lành của trái đất và của
mặt trời,
(Vẫn còn hằng triệu mặt trời ta bỏ sót)
Bạn sẽ thôi tiếp thụ sự vật thông qua
hai ba lần tay kẻ khác, thôi nhìn qua mắt người đã chết, thôi nuôi sống mình
bằng những bóng ma trong sách,
Bạn cũng sẽ không nhìn bằng mắt tôi,
không tiếp thụ sự vật từ tôi,
Bạn sẽ lắng nghe mọi phía, và sẽ lọc sự
vật qua chính bạn.
3
Tôi từng nghe người ta nói dông dài về
bắt đầu và kết thúc,
Nhưng tôi không dông dài về bắt đầu hay
kết thúc.
Chưa bao giờ nhiều thanh xuân và tuổi
tác bằng lúc này đây
Và sẽ không bao giờ nhiều hoàn chỉnh
bằng lúc này đây,
Cũng sẽ không bao giờ nhiều thiên đường
hay địa ngục bằng lúc này đây
Hãy thôi thúc, thôi thúc và thôi thúc
nữa,
Mãi mãi đà thôi thúc này làm thế giới
nảy sinh.
Từ bóng tối bước ra những đối lập ngang
vai, mãi mãi bản chất và sinh sôi mãi mãi đôi bên đực cái,
Mãi mãi giống nhau, mãi mãi khác nhau,
làm sự sống đâm chồi.
Kể tỉ mỉ ra đây chẳng ích gì, người hiểu
biết, kẻ không hiểu biết, đều cảm thấy rõ ràng là thế.
Chắc như đinh đóng cột, vững như bàn
thạch, cột chống rầm ngang thảy đều kiên cố,
Lực lưỡng như loài ngựa, trìu mến, ngạo
ngễ, giần giật điện truyền,
Tôi và điều bí ẩn này cả hai cùng đứng ở
đây.
Trong sáng ngọt ngào là linh hồn tôi, và
tất cả những gì không phải hồn tôi cũng đều ngọt ngào trong sáng
Thiếu một thì thiếu cả hai, cái vô hình
được chứng minh bởi cái hữu hình,
Cho đến khi hữu hình thành vô hình và được
chứng minh trở lại.
Phô phang những điều hay ho nhất, tách
bạch những điều hay dở, các thời đại làm mếch lòng nhau,
Thấu hiểu sự an bài và sự trường tồn
tuyệt vời của muôn vật, khi người ta tranh cãi, tôi lặng im, đi tắm và giở thân
thể mình ra ngắm.
Xin chào mỗi cơ quan, mỗi thuộc tính của
người tôi, và của bất cứ ai có lòng trong sạch,
Không một mẩu nào, một chút xíu nào là
hạ tiện và kém thân thương so với phần còn lại trong con người.
Tôi thỏa thích, tôi nhìn, tôi múa, cười
và hát;
Khi người bạn cùng giường suốt đêm ngủ
bên tôi yêu thương ôm ấp và lúc tinh mơ nhẹ bước rút lui,
Để lại cho tôi những sợi phủ trắng khăn
bông, ngồn ngộn quanh mình cảnh nhà sung túc,
Lẽ nào tôi hoãn tiếp thu, hoãn ghi nhận
và thết hai con mắt
Phải quay nhìn nơi khác, không được dán
xuống đường và theo dõi người đi,
Và tức thì tính toán cho tôi xem không
một xu sai sót,
Thật chi li giá trị thứ này, giá trị thứ
kia, và trong hai thứ, thứ nào hơn?
4
Xúm xít quanh tôi những kẻ rong chơi và
những người lên tiếng hỏi,
Họ hỏi về những người tôi gặp, tác động
của thời thơ ấu đối với tôi, khu phố và đô thị tôi ở, hoặc hỏi về dân tộc,
Những biến cố mới nhất, những khám phá,
phát minh mới nhất, những xã hội, những tác giả cổ kim,
20122005 11.00 am at home
17
Những suy nghĩ đó thật ra của mọi người,
ở mọi thời mọi nước, nào phải của riêng tôi,
Nếu chỉ của tôi mà không phải của anh
thì quả là vô nghĩa hay gần như vô nghĩa,
Nếu chúng không phải điều bí ẩn hay lời
giải điều bí ẩn thì chúng chẳng nghĩa lý gì,
Nếu chúng không vứa xa xôi vừa gần gụi,
chúng cũng không nghĩa lý gì.
Đây là ngọn cỏ mọc lên bất cứ đâu có đất
và có nước,
Đây là không khí chung nhuần bọc địa cầu
18
Tôi đến với âm nhạc hoành tráng, với kèn
với trống,
Tôi không phải chỉ chơi hành khúc cho
những người chiến thắng, tôi chơi hành khúc cho cả những người bị chinh phục,
những nạn nhân.
Anh từng nghe chiến thắng là hay ho,
cóphải ?
Tôi bảo rằng thất bại cũng hay, những
trận đánh thua đánh thắng tựu trung cùng một tinh thần.
Tôi rung trống cho những người đã chết,
Vì họ, tôi thổi tiếng kèn sang sảng niềm
vui.
Hoan hô những người thất bại !
Hoan hô những thuyền đắm giữa đại dương
!
Hoan hô chính những ngươif chìm nơi đáy
biển !
Hoan hô những tướng lĩnh thất trận,
những anh hùng bị đánh thua !
Hoan hô những anh hùng vô danh nhiều
không xiết kể, họ băng vai với những anh hùng vĩ đại nhất mà thế giới biết tên
26122005 at home 5.11pm
19
Đây bữa cơm dọn đều cho tất cả, đây
miếng thịt dành cho cái đói tự nhiên,
Ác thiện cũng như nhau đều có quyền ăn,
tôi hẹn mọi người cùng đến,
Tôi không muốn ai bị coi khinh hay bị
gạt ra ngoài,
Cô gái làng chơi, kẻ ăn trực, tên trộm
cắp được mời,
Mời người nô lệ môi dày, mời người cùng
đinh thiên pháo;
Giữa họ và phần người còn lại không phân
biệt mảy may.
Đây bàn tay nắm rụt rè, đây mùi tóc bay
thoang thoảng ,
Đây môi tôi chạm môi em, đây tiếng thì
thầm của thèm muốn khát khao,
Đây thăm thẳm chiều sâu và chiều cao,
nơi gương mặt tôi phản chiếu,
Đây bản thân tôi tư duy chìm đắm và lại
trổ được đường ra.
Chắc bạn đoán tôi có một ý đồ gì rắc rối
?
Vâng tôi có ý đồ, vì mưa rào Tháng Tư và
lớp mica sường đá cũng còn có ý đồ.
Chắc bạn cho là tôi muốn làm nhiên thiên
hạ?
Thế ánh sáng ban ngày có làm ngạc nhiên
không?
con chim đuôi đỏ sớm mai ríu rít trong
rừng có gây ngạc nhiên không ?
Phỏng tôi có gây ngạc nhiên gì hơn chúng
?
Giờ đây tôi nói chuyện tâm tình,
Tôi không nói được cho tất thảy mọi
người, nhưng tôi sẽ nói riêng với bạn.
20
Ai đi đó ? thèm khát, nguyên sơ, huyền
bí, trần truồng;
Làm sao từ miếng thịt bò tôi ăn lại
chiết ra sức mạnh ?
copy tu morning 24012005
Muốn sao đi nữa, con người ta là cái gì ? tôi là cái gì ? anh là
cái gì ?
Tất cả những gì tôi chấm làm của tôi, anh sẽ đem xếp cùng những
cái của anh,
Bằng không, nghe tôi chỉ mất thì giờ vô ích.
Tôi không kêu rên lời cả thế giới kêu rên,
Rằng năm tháng là hư vô và trái đất toàn bùn lầy rác rưởi.
Hãy xếp van cầu khẩn vào cùng với thuốc thang cho người tàn phế,
bao công thức ném hết vào kho,
Tôi đội mũ theo sở thích của tôi, dù trong nhà hay ngoài phố.
Việc gì tôi phải cầu nguyện ? Việc gì tôi phải tôn thờ và khúm núm
?
Tôi đã xem xét các địa tầng, phân tích chân tơ kẽ tóc, hỏi các nhà
bác học va suy tính kỹ càng rồi. Tôi không thấy thứ mỡ nào ngon hơn thứ mỡ bọc
thân tôi.
Tôi thấy trong tất thảy mọi người, không hơn ai cũng chẳng kém ai
dù chỉ là hạt thóc,
Và điều hay dở tôi nói về tôi là nói tất cả mọi người.
Tôi biết tôi vững vàng khoẻ mạnh,
Muôn loài trong vũ trụ không ngừng chảy về hội tụ nơi tôi,
Mọi thứ trên đời được viết cho tôi và tôi phải tìm ra nghĩa.
Tôi biết tôi bất tử,
Tôi biết quỹ đạo của tôi không compa người thợ mộc nào có thể vạch
ra,
Tôi biết tôi tôi sẽ không qua đi như vòng lửa ban đêm trẻ nhỏ huơ
bằng than củi.
Tôi biết tôi đường hoàng lẫm liệt,
Tôi không quấy rầy tâm trí bắt nó tự biện minh hay phải làm cho
thiên hạ hiểu mình,
Tôi biết rõ các định luật nguyên sơ không bao giờ biện bạch,
(Tôi tính rốt cuộc tôi chẳng vênh vác gì hơn cái nivô đánh nền
ngôi nhà ở của tôi).
Người tôi sao, tôi sống vậy, thế đủ rồi,
Dù không ai hiểu trên đời, tôi lấy làm mãn nguyện,
Dù tất thảy mọi người đều hiểu, tôi lấy làm mãn nguyện.
Một thế giới hiểu tôi, to lớn vô cùng, đó là bản thân tôi,
Dù tôi đạt tới đích của tôi hom nay hay phải ức triệu năm nữa,
Tôi có thể vui mừng đón nhận thành công tắp lự, hoặc có thể vui
mừng ngang vậy để chờ.
Bệ đứng của tôi mộng đục sâu vào đá hoa cương,
Ha hả tôi cười trước điều anh gọi là huỷ diệt,
Và tôi hiểu sự mênh mông vô tận của thời gian.
21
Tôi là nhà thơ của thể xác và nhà thơ của Linh hồn,
Nhưng vui thú trên trời đều thuộc về tôi cũng như khổ hình địa
ngục
het copy tu morning 24012005
Những vui thú tôi cấy ghép vào tôi cho
nảy nở sinh sôi, những khổ hình tôi diễn dịch sang một ngôn ngữ mới.
Tôi là nhà thơ của cả đàn bà, của cả đàn
ông,
Và tôi bảo làm đàn bà, làm đàn ông đều
vĩ đại,
Và tôi bảo không gì vĩ đại hơn làm mẹ
những con người.
Tôi hát bài hát của phát huy và kiêu
hãnh,
Chúng ta cúi đầu van vỉ nhiều rồi,
Tôi chỉ ra rằng sự vĩ đại chỉ nằm trong
phát triển.
Anh đã vượt bạn anh ? Anh đang làm Tổng
Thống ?
Phỏng đã mùi gì, mọi người sẽ làm hơn
thế và sẽ còn đi xa hơn.
Tôi là bạn đồng hành của bóng đêm dịu
dàng đang tỏa rộng,
Tôi kêu gọi đất liền biển cả, một nửa
mình trùm bởi bóng đêm.
Hãy nghì chặt lấy ta, hỡi bóng đêm ngực
lồ lộ thanh xuân, hỡi bóng đêm phì nhiêu đầy dẫn lực !
Đêm của gió nồm, đêm của vài ngôi sao
lớn lơ thơ!
Đêm im lìm gật đầu ra hiệu, đêm mùa hè
điên dại trần truồng.
Hãy mỉm cười đi, hỡi mặt đất đầy khoái
lạc, hơi thở dịu hiền êm mát!
Đất của cỏ cây đang ngủ ướt đầm !
Đất của chiều tà tắt hẳn, của núi non sương
phủ mênh mông !
Đất của trăng rằm nhuộm sắc xanh đổ thủy
tinh lênh láng !
Đất của ánh sáng lồng lộng bóng tối chập
chờn con nước các dòng sông !
Đất của những lùm mây trong xám vì tôi
càng bội phần xán lạn !
Đất lách đướng lao đi xa thẳm, đất phì
nhiêu đầy những vườn tảo ra hoa !
Hãy mỉm cười đi, vì người yêu đã đến.
Đất trút cho ta tình yêu không tính đếm,
cho nên ta cũng trao tình yêu cho đất,
Ôi tình yêu say đắm không làm sao nói
lên lời.
22
Biển ơi ! Ta cũng trao ta cho em, ta
đoán được điều em muốn nói,
Từ bờ cát, ta ngắm nhìn em uốn muôn vàn
ngón tay vẫy gọi,
Ta tin rằng em chẳng chịu về nếu chưa
được chạm người ta.
Chúng mình phải đi dạo một vòng, ta cởi
áo quần, em hãy cuốn ta khỏi tầm nhìn mặt đất
Hãy gối đầu ta lên cánh tay mềm, hãy ru
ta trên võng sóng đong đưa,
Hãy té lên ta làn nước yêu thương để ta
có thể trả lại em như thế.
Biển của lớp lớp sóng trào trải rộng,
Biển thở ầm ầm quằn quại mênh mông,
Biển của muối ta ăn mặn mà cuộc sống và
của những nấm mồ không xẻng đào nhưng luôn mở sẵn,
Biển gào lên và dềnh lên bão táp, biển
tính tình biến động khó chiều,
Ta với em là một, ta là của một giai
đoạn tách riêng và của muôn nghìn giai đoạn.
Tôi tham gia triều xuống triều lên, tôi
ngợi ca căm thù và hòa giải,
Tôi ngợi ca những bạn tình cùng những ai
đêm ngủ gối tay nhau.
Tôi là người chứng thực tình thương,
(Chẳng nhẽ đem
27122005 2.12pm at home
26
Giờ đây tôi không làm gì hết, chỉ nghe
Để lấy những điều tôi nghe được làm giàu
thêm cho bài hát này, cho những âm thanh tham gia vào đó
Tôi nghe thấy chim líu lo, lúa xôn xao
mọc, lửa reo, củi nấu cơm lách tách
Tôi nghe thấy âm thanh tôi yêu thích, âm
thanh của tiếng người
Tôi nghe thấy tất cả những âm thanh cùng
cất lên, phối hợp, tan ra và luôn tiếp nối
Những âm thanh đô thị, và những âm thanh
ngoài đô thị, những âm thanh ngày và đêm
Tiếng trẻ con bi bô với những người yêu
quí chúng, tiếng cười huyên náo của nhân dân lao động trong bữa ăn
Giọng ồm ồm giận dữ của tình bạn tan vỡ,
tiếng thều thào của người đau ốm
Người chánh án tay nắm chặt mép bàn, đọc
bản án tử hình, môi nhợt nhạt. Tiếng hô la hụi của công nhân khuân vác bốc
những tàu hàng trên bến, điệp khúc của những người thợ nhổ neo
Tiếng chuông rung báo động, tiếng kêu
cháy, tiếng rú những xe cứu hỏa lao nhanh nhấp nháy đèn màu
Tiếng còi hơi, tiếng đoàn tàu xịch xịch
nặng nề chạy tới
Bài hành khúc chậm rãi dẫn đầu đoàn thể
diễu hàng đôi
(Họ đi hộ tống một thi hài, những ngọn
cờ phủ sa đen rủ xuống)
Tôi nghe thấy đàn xe lô, (đó là tiếng
thở than của trái tim một chàng trai trẻ) Tôi nghe thấy tiếng kèn pittông âm
thanh ào ạt đổ vào tai
Bụng tôi ngực tôi xao xuyến vì những cảm
giác vừa êm đềm vừa cuồng dại
Tôi nghe thấy dàn đồng ca, đó là một vở
ôpêra lớn,
A, đây quả là âm nhạc ! Cái đó hợp với
tôi
Một giọng nam cao tràn ngập người tôi,
tươi mát bao la như sáng tạo
Vòm miệng anh cuốn tròn cuồn cuộn âm
thanh tuôn vào đầy ắp người tôi. Tôi nghe thấy giọng nữ cao điêu luyện (công
trình này đây phỏng là cái gì so với công trình của chị?)
Dàn nhạc cuốn tôi đi trong cơn lốc xa
hơn cả tầm sao Thiên vương đang bay
Nó kéo bật những cuồng nhiệt tôi không
ngờ tôi có
Nó chắp cho tôi một cánh buồm, tôi đập
nhẹ hai bàn chân bị những gợn sóng lười đến liếm,
Mưa đá tuôn xuống đầu tôi ào ào giận dữ,
tôi thở không ra hơi
Tôi nghâm mình trong moocphin hòa lẫn mật
ong, khí quản quấn nghẹt trong vòng dâu Thần chết,
Và cuối cùng tỉnh lại để cảm thấy muôn
vàn bí ẩn mênh mông
Cái mà chúng ta gọi tên là tồn tại
27
Tồn tại dưới bất kì hình thức nào, thế
là gì?
(Chúng ta luẩn quẩn loanh quanh trong
một vòng tròn, tất cả chúng ta, để luôn luôn quay về chỗ cũ)
Nếu không có vật gì phát triển hơn, làm
con sò nằm trong vỏ cứng, thế đủ rồi
Vỏ của tôi không cứng như vỏ sò
Tôi mang khắp người, dù đứng dù đi,
những vật dẫn truyền cực nhạy
Chúng túm lấy từng sự vật và dẫn thấu tôi
vô sự bình yên
Tôi chỉ cựa quạy ngón tay, nắn bóp, mó
sờ là thấy mình thèm khát
Tôi cứ chạm người vào người khác, đủ
không chịu được rồi
28
Đây phải chăng tôi chạm vào ai ? Tôi run
lên biến thành một thằng tôi mới mẻ
Lửa cháy bùng bùng cùng ête cuồn cuộn đổ
về các mạch máu tôi
Cái đầu mẩu phản phúc vươn dài cương lên
phụ họa
Máu thịt tôi vung sấm, sét đánh vào một
hình hài hầu như không khác thằng tôi
Tay chân tôi cứng đơ vì những kích thích
sôi lên từ mọi phía
Chúng giằng vú tim tôi vắt những giọt bị
khước từ
Cư xử sỗ sàng, không cho tôi cự tuyệt
Như cố ý cướp đi phần tinh tú của tôi
Cởi cúc áo quần tôi, ôm lấy mình tôi
trần trụi
Đánh lừa sự bối rối của tôi với vẻ thản
nhiên của ánh nắng và những bãi chăn
Trơ trẽn gạt đi những giác quan bè bạn
Chúng mua chuộc xúc giác tôi để đổi chỗ
ra gặm cỏ tận rìa người
Không chiếu cố, không nể vì, mắc sức tôi
đang tháo cạn hay mặc tôi giận dữ
Chúng đi tìm bầy đàn quanh đó để cùng
thú vui một lát
Rồi tất cả tập trung trên mũi đất để
hành tôi
Lính canh trên các phần khác của người
tôi đều đào ngũ
Chúng bỏ mặc tôi cho một tên du đãng đỏ
gay
Chúng kéo hêt ra mũi đất chứng kiến và
tiếp tay cho địch
Tôi bị một bầy phản phúc bỏ rơi
Tôi nói như điên, tôi mất trí rồi, tôi
là kẻ phản phúc số một chứ không ai khác, Chính tôi ra mũi đất trước tiên,
chính tay tôi bồng người ra đó
Ôi xúc giác xấu xa ! ngươi đang làm gì
vậy ? Hơi thở ta tắc trong cổ họng
Hãy mở các cửa đập của ngươi ra, ta
không chịu được nữa rồi
29
28122005 at home 9.16 pm
Hỡi xúc giác đang yêu mù quáng và đang
vật lộn, hỡi xúc giác còn nằm trong bao, đầu đội mũ, răng nhọn hoắt !
Rời bỏ ta, ngươi đau đớn thế sao ?
Theo dấu bước chân đi là sự đến, đời là
truyền kiếp trả vay
Mưa trút rào rào từng thác nước, và phần
thưởng mai sau sẽ lớn hơn nhiều
Những mầm non bắt rễ trùng trùng, đứng
bên lề đường sinh sôi ngồn ngộn,
Những phong cảnh đang trong phác thảo,
hùng tráng, kích thước tự nhiên, rực rỡ ánh vàng
30
Mọi chân lí nằm chờ trong mọi vật,
Không vội vàng mà cũng không chậm trễ ra
đời
Không cần foxép cặp thai của nhà giải
phẫu
Điều cỏn con vô nghĩa cũng lớn lao như
bất cứ điều gì
(Phỏng có gì hơn hay to hơn sự tiếp xúc
bằng da bằng thịt ?)
Lí luận và giảng kinh chẳng bao giờ
thuyết phục
Khí ẩm ban đêm thấm vào hồn tôi vẫn cứ
sâu hơn
(Chỉ cái gì tự chứng thực mình trước mọi
người mới như thế được, trước cả đàn ông lẫn đàn bà
Chỉ cái gì không ai phủ nhận được mới có
khả năng như thế )
Một phút đồng hồ và một giọt thằng tôi
cũng làm óc tôi lắng xuống
Tôi tin tưởng những tảng đất ướt đầm
cũng sẽ thành người yêu và sẽ sáng như đèn
Và thịt một người đàn ông hay đàn bà là
tóm tắt của muôn nghìn tóm tắt
Và tình cảm họ với nhau là một đỉnh núi
chồi lên một bông hoa
Và họ sẽ phải đâm nhành vô tận từ bài
học kia cho tới khi bài học thành toàn năng sáng tạo
Cho tới khi mỗi người đều làm ta vui
sướng và ta làm vui sướng mọi người
31
Tôi tin một lá cỏ không thua gì một vòng
bay của các vì sao
Và con kiến cánh cũng ngang phần hoàn
hảo, một hạt cát hay một viên trứng chim hồng tước thì cũng vậy
Và con chẫu chàng xanh là một kiệt tác
bậc thầy
Và đây cơm xôi bò mặt đất có thể đem lên
các phòng khách nhà trời trang trí
Và khớp xương nhỏ nhất tay tôi tinh vi
hơn các đồ máy móc tinh vi
Và con bò cái cúi dầu gặm cỏ vượt xa
muôn nghìn pho tượng
Và con chuột nhắt cũng đủ diệu kì để lung
lay triệu triệu người không tín ngưỡng
Tôi thấy tôi kết hợp nào đá mica đen,
nào than, nào rêu bồng, nào quả hạt, củ con củ cái
Và khắp người tôi chất đầy loài thú loài
chim
Những thứ ở sau tôi, tôi đã bỏ xa, vì
những lí do chính đáng
Nhưng khi tôi muốn, tôi vẫn gọi lại bên
tôi bất cứ vật gì
Mặc cho chúng chạy trốn tôi hay rụt rè
ẩn nấp
Mặc cho nham thạch phun lửa bỏng nghìn
xưa cản bước tôi lại gần
Mặc cho con ma-mút có sơ rút về dưới
đống xương hóa bụi
Mặc cho sự vật cách xa vạn dặm hay thu
dưới mọi hình
Mặc cho đại dương cạn xuống đáy sâu và
những quái vật khổng lồ náu mình bên dưới
Mặc cho con rắn trườn mình dưới đám dây
leo hay giữa những thân cây vừa hạ
Mặc cho con nai phương Bắc rúc vào lòng
kín rừng sâu
Mặc cho con chim cộc cánh mỏ bẹt lưỡi
dao di cư lên miền Labrađo cực bắc
Tôi mau lẹ theo sau, nhắm tổ chim cheo
leo vách đá tôi trèo
12012005 8.15 am at home
32
Tôi nghĩ có thể quay về sống cùng muông
thú, chúng thật thản nhiên và tự chủ,
Tôi đứng nhìn không chán mắt hồi lâu.
Chúng không đổ mồ hôi, không than thân
trách phận,
Chúng không làm tôi phát ốm vì tranh cãi
những bổn phận phải hoàn thành với Chúa,
Không con nào bất mãn, không con nào hóa
rồ vì tham chiếm của riêng,
Không con nào quì lạy con nào, hay quì
lạy một con cùng loài sống hàng nghìn năm về trước,
Không con nào đáng tôn sùng hay khốn khổ
trên khắp địa cầu.
Như vậy chúng tỏ ra có họ với tôi và tôi
công nhận chúng.
Chúng mang đến cho tôi những ký hiệu của
chính tôi, chúng chứng minh có đủ những ký hiệu này.
Những ký hiệu này không hiểu chúng lấy ở
đâu,
Hay là tôi đã qua nẻo ấy và lơ đãng đánh
rơi vào những thời xa lắc ?
Bản thân tôi đi lên từ thuở ấy, và bây
giờ, và mãi mãi,
Luôn cóp nhặt thêm, luôn phô bày thêm và
rất khẩn trương
Vô tận vô cùng, tôi thâu tóm mọi loài,
đứng giữa loài nào cũng là đồng loại,
Không quá khắt khe với những kẻ giúp tôi
hồi tưởng chính mình
...
18012006 at home
Tôi nhặt ra đây một chú tôi yêu, và đi
với chú trong tình huynh đệ
Chú ngựa giống vẻ đẹp hiên ngang đồ sộ
2.22 pm at home 24012005
nhựa sống tràn đầy, đón nhận bàn tay tôi
ve vuốt,
Đầu ngẩng cao, trán rộng giữa hai tai,
Bốn chân bóng nhãy và mềm mại, đuôi quét
đất,
Đôi mắt long lanh tinh nghịch, đôi tai
thon vẫy nhẹ nhàng
Hai lỗ mũi chú nở ra khi gót tôi nghì
lấy chú
Bốn chân chắc nịch run lên khoan khoái
khi hai đứa phi một vòng rồi lại trở về
Chú ngựa giống ơi, ta cùng chú mày một
phút thôi, và ta bỏ chú mày ở lại
Ta cần gì bước chú mày phi, khi ta vượt
chú mày?
Dù đứng dù ngồi, ta vượt những khoảng
không nhanh hơn chú
33
Không gian và thời gian ! Tôi thấy điều
tôi ngờ ngợ chính là chân lí,
Điều tôi ngờ ngợ khi một mình trên
giường vò võ,
Và lại nữa khi lang thang bãi cát, dưới
vòm sao buổi sớm nhạt dần
Tôi cắt bỏ dây neo, bỏ khối đá thăng
bằng, chống khuỷu tay lên vũng biển
Người tôi viền những rặng núi răng cưa,
lòng bàn tay trùm lên các đại châu,
Tôi bước đi cùng ảo mộng
Tôi đến bên những khối nhà đô thị vuông
bốn góc, vào những lán quây gỗ phiến cắm trại cùng mấy bác sơn tràng,
Men theo vết bánh xe trên đường cái, men
những khe, những lòng suối cạn,
Giẫy cỏ luống hành hay cuốc mấy hàng
carốt, phòng phong, vượt những đồng cỏ mênh mông, đi hun hút vào những đường
rừng sâu thẳm,
Tìm mỏ, đào vàng, cắt tiện cây trên một
khu đất mới mua,
Sục mắt cá chân trong cát bỏng để kéo
thuyền xuôi dòng nước cạn,
Đến nơi con báo trên cành cao đi đi lại
lại, con hươu phát khùng quay đầu húc người săn,
Nơi con rắn đuôi kêu mình dài trên mềm
nhũn sưởi nắng trên hòn đá tảng, nơi con rái cá nhai rau ráu ngon lành
Nơi con cá sấu người đầy mụn nhọt thành
chai đang nghỉ ngơi bên lạch nước
Nơi con gấu đen đi kiếm mật ong, nơi con
hải li đập cái đuôi bơi chèo bì bõm dưới bùn;
Bay trên đồng mía đang lên, trên đồng
bông hoa vàng, trên ruộng lúa xanh võng nước,
Trên căn nhà nông trại mái nhọn chạm
những chùm bọt sóng, ống máng buông dài những đọt dây leo,
Trên những
9.40 pm 11022006 at home
cây hồng miền Tây, trên những cây ngô
dài lá, trên những cây gai mảnh
dẻ, hoa xanh tím,
Trên những cây kiều mạch trắng và nâu,
tôi cũng vo ve cùng đám côn trùng,
Trên những cây đạI mạch màu xanh sẫm
sóng lên rập rờn trong gió nhẹ
Tôi leo núi, thận trọng rướn mình, tay
bám những cành la gầy guộc,
Chân giẫm lối mòn in trên cỏ hay lách
qua bờ bụi rừng già,
Nơi con cun cút huýt còi bên bìa rừng
gần ruộng lúa,
Nơi con dơi bay trong chiều tà Tháng
Bảy, con cánh cam vàng kếch xù rơi trong đêm tối,
Nơi con suối chảy từ những rễ sù sì cổ
thụ ra đồng cỏ mượt mà,
Nơi đàn gia súc đứng đuổi ruồi rùng rùng
da thịt,
Nơi miếng vải bọc phó mát treo trên bếp,
nơi những chiếc kiềng
11.48 pm 14022006
...
3.13 pm 15022006
nhóm lửa xoạc chân trên nền lò, nơi mạng nhện trên những đòn tay
kết tua rủ xuống,
Nơi những búa máy nện choang choang, nơi
những trục máy in xoay tít,
Nơi con tim người đập rộn lên vì những
buồn đau khủng khiếp dưới xương sườn,
Nơi quả tim khí cầu hình trái lê trôi
trên trời rộng, (bản thân tôi cũng ngồi trên đó và bình tân nhìn xuống đất)
Nơi những chiếc lẵng cấp cứu trên tàu
được kéo bằng dây xích, nơi nắng ấm làm nở ổ trứng phớt xanh trong cát lô nhô,
Nơi con tàu chạy bằng hơi nước kéo theo
sau đưôi khói lê thê,
Nơi vây cá mập như một mảnh gỗ mun nhô
lên trên mặt biển,
Nơi con tàu buồm cháy dở vật vờ trên
những hải lưu xa,
Nơi vỏ và hà bám trên cầu tàu nhờn nhụa,
nơi dưới cầu tàu xác người thối giữa;
Nơi lá cờ mọc đầy sao bay lên dẫn lối
các trung đoàn,
Tôi lại gần và men theo Đà Nẵng suốt
chiều dài bán đảo
Đến chân núi Bà nà buông rèm nước trước
mặt tôi,
Bước lên thềm cửa, ra bục gỗ trèo yên
ngựa kê phía bên ngoài,
Đến sân đua ngựa, hay đi cắm trại và ăn
uống ngoài trời, hay nhảy hip hop, hay chơi bóng phết,
Dự những buổi cánh đàn ông đàn đúm vui
chơi, đùa cợt tục tĩu, châm biếm cay chua, nhảy múa, rượu và cười,
Ở nhà máy rượu táo, nếm nước mạch nha
gây men ngọt lự màu nâu, dùng cọng rơm hút nước quả
Giữa những chị em gọt táo, thèm hôn tất
cả những quả au phơi mình trước mắt tôi,
Dự những ngày họp mặt, những cuộc vui
bãi biển, những buổi đổi công huyên náo như hội ong để làm việc nông và để cất
nhà;
Nơi con chim yểng chuyên giễu cợt người,
hót ngọt ngào lảnh lót, rồi kêu quang quác, rồi rít lên, rồi khóc,
Nơi cỏ khô chất đống trong sân trại, nơi
những cọng khô rơi vãi, nơi con bò cái chuyên đẻ con chờ dưới mái che,
Nơi con bò dái tiến lên làm công trình
của giống đực, nơi con ngựa giống nhảy con ngựa cái, nơi con gà trống đạp con
gà mái,
Nơi đàn bò tơ gặm cỏ, nơi đàn ngỗng chúi
chúi cái đầu mổ thức ăn,
Nơi bóng chiều đổ dài trên đồng cỏ mênh
mông vắng lặng,
Nơi những đàn bò bước đi ngồn ngộn triển
khai hàng dặm xa gần,
Nơi con chim sâu óng ánh bộ lông, nơi
con thiên nga trường thọ ngoằn
ngoèo uốn cổ,
Nơi con hải âu lướt cánh bên bờ biển và
cười lên khúc khích như người,
Nơi những đõ ong xếp hàng trên chiếc ghế
dài cũ kĩ trong mảnh vườn lút cỏ,
Nơi bầy đa-đa cổ ngấn đậu một vòng tròn
trên đất, đầu quay hết ra ngoài
Nơi cỗ xe tang vào cổng nghĩa trang,
Nơi những con sói mùa đông hú giữa những
miền tuyết phủ hoang vu và những lùm cây băng giá,
Nơi con sếu mào vàng đêm đến ven đầm lầy kiếm bầy cua
nhỏ,
Nơi những người bơi người hụp tung nước
mát buổi trưa hè,
Nơi con sặt sành đang tiếng rúc trên cây
dẻ bên bờ giếng,
Đi qua những khóm lá đường gân óng bạc
vườn dưa chuột và vườn chanh,
Qua vùng đất mặn hay rừng cam, hay dưới
tùng bách vút cao như ngọn tháp,
Qua trường cao đẳng, qua phòng giấy hay
hội trường công cộng, qua phòng khách buông rèm;
Tôi vui với những thứ nước mình và những
thứ nước ngoài, vui với cái mới và cái cũ,
Gặp đàn bà xấu, đàn bà đẹp tôi đều vui,
Vui với người nữ quây cơ khi người này
ngả mũ nói êm như hát,
Vui với giọng hát dàn đồng ca ngôi nhà
thờ trắng muốt tường vôi,
5.47 pm 16022006 at home
Vui với những lời say sưa của nhà thuyết giáo dòng Giám Lí nhễ
nhại mồ hôi, cảm động tự đáy lòng giữa buổi lễ nơi họp trại.
Ngắm duốt
11.13pm 17022006 at home
suốt sáng những cửa hàng phố Tràng Tiền, mũi dán tẹt vào những tấm
kính dày,
Rồi cũng chiều hôm ấy đi lang thang
ngẩng mặt nhìn mây, hay đi xuôi con đường làng, hay dọc theo bãi biển,
Hai tay quàng lên hai người bạn bên phải
và bên trái, còn đi giữa là mình;
Trở về nhà với một chàng trai trẻ đồng
rừng hai má sạm đen, (anh cưỡi ngựa theo tôi lúc trời sẩm tối),
Quan sát dấu chân thú và những vết giày
da hoẵng xa những bản làng,
Nơi nhà thương, ngồi bên giường bệnh đưa
nước chanh cho người đang cơn sốt,
Đứng bên áo quan soi nến nhìn chiếc thi
hài,
Lênh đênh khắp các bến bờ làm thương
nhân và đi mạo hiểm,
Lao vào đám đông hiện đại, cũng hăng say
và chờm chỡ như ai,
Hung dữ với người tôi căm nghét, sẵn
sàng rút dao trong cơn điên tiết,
Một mình trong sân lúc nửa đêm, thả suy
nghĩ bay bổng hồi lâu,
Bước trên những ngọn đồi xưa đất Juđê có
Chúa đẹp hiền đi bên cạnh,
Vút qua không gian, vút qua vòm trời và
các vì sao,
Vút đi giữa bảy vệ tinh và vòng đai quanh đường kính tám mươi nghìn
dặm,
Vút đi cùng những mảnh sao băng đuối
sáng, bắn những cục lửa chói ngời như tất cả các vì sao,
Mang liềm trăng non nó lại mang mẹ trăng
tròn trong bụng,
Tấn công, hưởng thụ, dự kiến, yêu
thương, phòng ngừa,
Giúp sức và rót đầy, hiện ra và biến
mất,
Những con đường như thế đó, đêm ngày nối
tiếp tôi đi.
Tôi đến thăm vườn quả những tinh cầu và
tôi xem xét mùa thu hoạch,
Tôi ngắm nhìn ức ức triệu khu vườn đã
chín và ngắm nhìn ức ức triệu khu vườn còn xanh.
Tôi bay những chuyến bay của một linh
hồn háu đói và tuôn trào như nước chảy,
Hành trình tôi luồn dưới những cục chì
dò đáy biển sâu.
Tôi tự chọn cho tôi những món ăn vật
chất và phi vật chất,
Không người lính gác nào xua nổi tôi đi,
không luật pháp nào ngăn cản được tôi.
Tôi chỉ neo tàu trong chốc lát,
Các sứ giả của tôi không ngừng ngoài
biển rộng tuần tra và đem lại những phúc trình.
Tôi đi săn lông thú miền cực giá và săn
hải cẩu, chống gậy bịt sắt nhảy những khe sâu, tay bám những vấu băng giòn xanh
biếc.
Tôi leo chót vót cột buồm phía mũi,
Đêm khuya vẫn đứng vọng canh,
Chúng tôi đi trên Bắc Băng Dương chói
lòa ánh sáng,
Trời quang, mắt phóng bốn xung quanh
ngắm những
12.31 pm 18022006 at home
vẻ đẹp diệu kì,
Lù lù những núi băng vượt lên tôi và tôi
vượt những núi băng, cảnh vật rõ như in mọi hướng,
Những rặng núi xa phơi đỉnh trắng ngần,
tôi phóng tưởng tượng về phía chúng,
Chúng tôi tiến lại gần một bãi chiến
trường mênh mông không nhất định và sắp xông lên sống mái với quân thù,
Chúng tôi qua những tiền đồn đồ sộ của
tập đoàn cứ điểm, chân bước im lìm và thận trọng,
Hoặc giả chúng tôi vào vùng ngoại ô mênh
mông một đô thị hoang tàn,
20022006 10.29 am at home
Tôi là một bạn đường tự do, tôi hạ trại kề bên đống lửa trại kẻ
thù,
Tôi đẩy chú rể khỏi giường và nằm với nàng dâu mới cưới,
Suốt đêm tôi ôm nàng, nghì chặt vào đùi và vào môi.
Tiếng nói của tôi là tiếng nói người vợ, tiếng thét thất thanh bên
tay vịn cầu thang,
Người ta khiêng về xác chồng chết đuối ròng ròng nước chảy
Tôi hiểu trái tim vĩ đại của những anh hùng,
Lòng dũng cảm thời nay và mọi thời sau, thời trước, đầy hành khách
mất lái lênh đênh, Thần Chết săn bốn bề trong bão táp,
Vẫn chiến đấu không lùi một bước, ngày đêm một dạ trung thành,
Và lấy phấn viết thật to lên tấm ván: Can đảm lên, chúng tôi sẽ
không bỏ rơi các bạn,
Và bám tàu khách suốt ba hôm phận sự không rời,
Và cuối cùng cứu thoát mọi người;
Tôi hiểu trái tim đàn bà gầy đét áo rộng thùng thình đã tới miệng
huyệt và được đưa trở về cuộc sống,
Những con trẻ mặt già nua im lặng và những người đau ốm phải xốc
nách ngồi lên, và những đàn ông môi mỏng nhợt, râu tóc bù xù;
Tất cả những thứ này tôi nuốt hết vào tôi, toi thấy ngon lành, tôi
yêu thích và chúng thành của tôi tất cả,
Tôi là người, tôi đã từng đau khổ, tôi đã từng ở đó.
Vẻ khinh khi bình tĩnh của người tuẫn tiết,
Bà mẹ thưở xưa bị qui là phù thủy, bị thiêu trên củi nỏ nước mắt
đàn con,
Người nô lệ bị chó săn lùng sục, kiệt sức vì chạy trốn, đứng tựa
rào, hổn hển, mồ hôi nhễ nhại,
Cổ và chân đau nhói như kim châm, những viên đạn chì đạn nghém
giết người,
Những thứ đó tôi cảm thấy hoặc tôi là tất cả.
Tôi là người nô lệ bị săn lùng, tôi nhăn mặt vì vết răng đàn chó,
Địa ngục và tuyệt vọng đè nặng lên tôi, những xạ thủ bắn theo bắn
nữa,
Tôi nắm lấy cọc rào, máu ròng ròng trộn với mồ hôi,
Tôi ngã trên cỏ và đá
Bầy kị sĩ thúc ngựa bất kham phóng lại gần,
Chúng chửi rủa đinh tai, roi tới tấp vụt xuống đầu, xuống mặt.
Đau khổ là quần áo tôi hằng ngày thay đổi,
Tôi không hỏi là người bị thương cảm thấy thế nào, mà
5.50 pm 26022006 at home
mà tôi chính là người bị thương,
Toàn thân